Wanneer een koper en verkoper een koopovereenkomst voor een woning hebben ondertekend, is de verkoop contractueel vastgelegd. De juridische eigendom gaat echter pas over wanneer de notariële leveringsakte is gepasseerd en bij het Kadaster is ingeschreven.
Tussen het ondertekenen van de koopovereenkomst en de daadwerkelijke eigendomsoverdracht kan enige tijd zitten. In die periode kunnen zich omstandigheden voordoen die invloed hebben op de juridische positie van de koper.
Denk bijvoorbeeld aan beslaglegging op de woning, financiële problemen van de verkoper of een situatie waarin de verkoper probeert de woning alsnog aan iemand anders te verkopen.
Om de koper in bepaalde situaties te beschermen, bestaat de mogelijkheid om de koopovereenkomst bij het Kadaster in te schrijven. Deze juridische bescherming wordt ook wel vormerkung genoemd.
De inschrijving is niet standaard verplicht, maar kan voor de koper een belangrijke aanvullende bescherming bieden. Voor jou als verkoper is het eveneens relevant om te weten wat deze registratie betekent, welke gevolgen eraan verbonden zijn en welke rol de notaris daarbij speelt.
In dit artikel van HoReSa Insights lees je hoe de inschrijving van een koopovereenkomst werkt, welke bescherming zij biedt, hoe lang deze geldt en waar koper en verkoper rekening mee moeten houden.
01Wat betekent het inschrijven van een koopovereenkomst bij het Kadaster?
Het inschrijven van een koopovereenkomst bij het Kadaster betekent dat de koop van een woning wordt geregistreerd in de openbare registers.
De wettelijke grondslag hiervoor is artikel 7:3 van het Burgerlijk Wetboek.
Deze registratie wordt ook wel vormerkung genoemd. Het begrip is afkomstig uit het Duitse recht en wordt in Nederland gebruikt voor de inschrijving van een koopovereenkomst met het oog op bescherming van de koper.
De inschrijving zorgt ervoor dat de koper gedurende een bepaalde periode beschermd is tegen een aantal juridische gebeurtenissen die zich na de registratie kunnen voordoen.
Het gaat daarbij om gebeurtenissen die de mogelijkheid van de koper om de woning geleverd te krijgen anders zouden kunnen beïnvloeden.
Waarom is deze registratie mogelijk?
Bij een woningverkoop zitten er vaak enkele weken of maanden tussen de ondertekening van de koopovereenkomst en de overdracht bij de notaris.
In die periode is de koper contractueel aan de koop verbonden, maar is hij nog geen eigenaar van de woning.
De inschrijving biedt bescherming tegen bepaalde gebeurtenissen die zich in die tussenliggende periode kunnen voordoen.
Is inschrijving verplicht?
Nee. Het inschrijven van een koopovereenkomst bij het Kadaster is in beginsel niet verplicht.
Het is een aanvullende juridische mogelijkheid.
Voor een particuliere koper die een woning koopt om zelf te bewonen, is het recht om de koop in te schrijven wettelijk beschermd. Van dit recht mag niet ten nadele van de koper worden afgeweken.
De koper kan dus verlangen dat de koopovereenkomst wordt ingeschreven, ook wanneer de verkoper daar niet mee instemt.
De daadwerkelijke inschrijving wordt door een notaris verzorgd.
02Welke bescherming biedt een inschrijving bij het Kadaster?
De belangrijkste reden om de koopovereenkomst in te schrijven, is de bescherming van de koper tegen bepaalde juridische gebeurtenissen die na de inschrijving plaatsvinden.
Artikel 7:3 lid 3 BW noemt verschillende situaties waarin bepaalde latere rechten of gebeurtenissen niet aan de koper kunnen worden tegengeworpen.
De bescherming heeft onder andere betrekking op de volgende situaties.
1. De verkoper verkoopt de woning opnieuw
Stel dat een verkoper na het sluiten van de koopovereenkomst een hoger bod ontvangt en probeert de woning alsnog aan een andere koper te verkopen.
Wanneer de eerste koopovereenkomst rechtsgeldig is ingeschreven, kan de verkoper de latere verkoop in beginsel niet tegenwerpen aan de eerste koper.
De inschrijving beschermt de koper dus tegen bepaalde gevolgen van een latere dubbele verkoop.
2. Er wordt na de inschrijving beslag gelegd op de woning
Een andere belangrijke situatie is beslaglegging.
Stel dat de verkoper financiële problemen krijgt en een schuldeiser na de inschrijving beslag op de woning laat leggen.
De koper wordt onder de wettelijke voorwaarden beschermd tegen dit latere beslag. De levering kan daardoor in beginsel doorgaan.
Dit betekent niet dat bestaande beslagen of andere oudere rechten automatisch verdwijnen. De bescherming ziet op de specifieke gebeurtenissen die de wet noemt en die na de inschrijving plaatsvinden.
3. De verkoper gaat failliet
Wanneer de verkoper na de inschrijving failliet wordt verklaard, kan dit gevolgen hebben voor de afwikkeling van zijn vermogen.
De koper met een rechtsgeldig ingeschreven koopovereenkomst wordt onder de voorwaarden van artikel 7:3 BW beschermd tegen dit latere faillissement.
Daardoor kan de levering van de woning in beginsel doorgaan.
4. Er wordt na de inschrijving een hypotheekrecht gevestigd
Wanneer de verkoper na de inschrijving een nieuw hypotheekrecht op de woning vestigt, kan dit onder de wettelijke voorwaarden niet aan de koper worden tegengeworpen.
Ook hier geldt dat de inschrijving geen bestaande hypotheekrechten of andere reeds gevestigde rechten ongedaan maakt.
5. Er ontstaat na de inschrijving een nieuwe verhuur- of pachtsituatie
Ook bepaalde verhuur- of pachtverhoudingen die na de inschrijving ontstaan, kunnen onder de wettelijke bescherming vallen.
Dit voorkomt dat de koper zonder meer wordt geconfronteerd met bepaalde nieuwe rechten van derden die na de registratie zijn ontstaan.
03Hoe werkt het inschrijven van een koopovereenkomst?
De inschrijving wordt verzorgd door een notaris.
De koper of verkoper kan de notaris verzoeken om de koopovereenkomst in te schrijven. Bij een particuliere koper die onder de wettelijke regeling valt, kan de verkoper de inschrijving niet zonder meer tegenhouden.
De notaris controleert of aan de wettelijke voorwaarden is voldaan en verzorgt de benodigde stukken voor het Kadaster.
Welke stappen worden doorlopen?
Stap 1 – De koopovereenkomst wordt gesloten
Koper en verkoper leggen de gemaakte afspraken vast in een koopovereenkomst.
Stap 2 – De koper of verkoper verzoekt om inschrijving
Een van de partijen geeft bij de notaris aan dat de koopovereenkomst moet worden ingeschreven.
Stap 3 – De notaris controleert de voorwaarden
De notaris beoordeelt onder andere of de verkoper bevoegd is om de woning te verkopen en of de inschrijving op grond van de wet mogelijk is.
Stap 4 – De notaris stelt de benodigde verklaring op
Bij de inschrijving is een notariële verklaring vereist. Deze verklaring bevat onder andere de gegevens van de notaris en bevestigt dat aan de wettelijke voorwaarden voor inschrijving is voldaan.
Stap 5 – De stukken worden bij het Kadaster aangeboden
De notaris verzorgt de aanbieding van de koopovereenkomst of het daarvoor geschikte afschrift aan de openbare registers.
Stap 6 – Het Kadaster verwerkt de inschrijving
Na verwerking is de koopovereenkomst in de openbare registers geregistreerd.
Stap 7 – De levering vindt later plaats
Op de afgesproken datum wordt de notariële leveringsakte gepasseerd en ingeschreven. Daarmee wordt de koper juridisch eigenaar van de woning.
Kan een makelaar de koopovereenkomst zelf inschrijven?
Nee. De inschrijving op grond van artikel 7:3 BW vereist een notariële verklaring.
Een makelaar kan de koper of verkoper informeren over de mogelijkheid en de communicatie met de notaris ondersteunen, maar de notaris verzorgt de daadwerkelijke inschrijving.
04Wanneer kan de koopovereenkomst worden ingeschreven?
De koopovereenkomst kan worden ingeschreven nadat de koop tot stand is gekomen en aan de wettelijke voorwaarden is voldaan.
Voor de particuliere koper geldt een bijzondere regel wanneer de wettelijke bedenktijd nog loopt.
Gedurende de wettelijke bedenktijd kan inschrijving uitsluitend plaatsvinden wanneer de koopakte is opgesteld en medeondertekend door een in Nederland gevestigde notaris.
Dit is een belangrijk aandachtspunt bij de planning.
Moet de wettelijke bedenktijd eerst voorbij zijn?
Niet altijd.
Wanneer de koopakte tijdens de wettelijke bedenktijd niet door een in Nederland gevestigde notaris is opgesteld en medeondertekend, kan de inschrijving gedurende die bedenktijd niet plaatsvinden.
Na afloop van de bedenktijd kan de notaris de inschrijving verzorgen wanneer aan de overige wettelijke voorwaarden is voldaan.
Waarom is het moment van inschrijven belangrijk?
De inschrijving biedt bescherming vanaf het moment waarop de koop rechtsgeldig in de openbare registers is ingeschreven.
Gebeurtenissen die al vóór dat moment hebben plaatsgevonden, vallen niet automatisch onder de bescherming van de vormerkung.
Daarom is het verstandig om het verzoek tot inschrijving tijdig met de notaris te bespreken.
05Hoe lang biedt de inschrijving bescherming?
De bescherming door vormerkung geldt maximaal zes maanden.
Deze termijn begint op het moment van inschrijving van de koopovereenkomst in de openbare registers.
De termijn is wettelijk begrensd.
Wat gebeurt er wanneer de levering binnen zes maanden plaatsvindt?
Wanneer de woning binnen zes maanden na inschrijving aan de koper wordt geleverd, blijft de bescherming gedurende de relevante periode van kracht.
De notaris kan vervolgens de eigendomsoverdracht verzorgen.
Wat gebeurt er wanneer de levering langer duurt dan zes maanden?
Wanneer de woning niet binnen zes maanden na de inschrijving aan de koper is geleverd, verliest de inschrijving haar beschermende werking met terugwerkende kracht.
Dat betekent dat de koper niet langer op de bescherming van de vormerkung kan vertrouwen.
De oorspronkelijke inschrijving kan dus niet onbeperkt bescherming blijven bieden.
Kan de termijn worden verlengd?
De wettelijke beschermingstermijn van zes maanden kan niet simpelweg worden verlengd door een afspraak tussen koper en verkoper.
Ook een aanvullende afspraak in de koopovereenkomst maakt de wettelijke termijn niet langer.
Wanneer de levering pas na zes maanden plaatsvindt, moet de notaris beoordelen welke mogelijkheden en risico's er zijn.
06Wanneer is het verstandig om de koopovereenkomst in te schrijven?
Of inschrijving verstandig is, hangt af van de omstandigheden van de transactie.
Voor de koper kan de registratie met name interessant zijn wanneer er een langere periode zit tussen het sluiten van de koopovereenkomst en de levering.
Ook wanneer er bijzondere financiële of juridische omstandigheden spelen, kan aanvullende bescherming relevant zijn.
Situaties waarin inschrijving extra relevant kan zijn
Een lange periode tussen koop en levering
Wanneer de overdracht pas over enkele maanden plaatsvindt, is de periode waarin de koper nog geen eigenaar is relatief lang.
Een verkoper met financiële onzekerheid
Wanneer er aanwijzingen zijn voor financiële problemen bij de verkoper, kan het verstandig zijn om de juridische positie van de koper extra te beschermen.
Een complexe vastgoedtransactie
Bij transacties met meerdere betrokken partijen, bijzondere afspraken of een afwijkende overdrachtsplanning is het verstandig om de mogelijkheden met de notaris te bespreken.
Een koper die maximale juridische zekerheid wil
Ook wanneer er geen concrete aanleiding is om problemen te verwachten, kan de koper kiezen voor aanvullende bescherming gedurende de periode tot de levering.
Is inschrijving bij iedere woningverkoop noodzakelijk?
Nee. De inschrijving is een mogelijkheid en geen algemene verplichting.
De koper kan samen met de notaris beoordelen of de aanvullende bescherming in verhouding staat tot de kosten en de omstandigheden van de transactie.
Voor de verkoper is het vooral belangrijk om te begrijpen dat een particuliere koper onder de wettelijke voorwaarden het recht heeft om de koopovereenkomst te laten inschrijven.
07Wat betekent de inschrijving voor jou als verkoper?
Hoewel vormerkung vooral bescherming biedt aan de koper, heeft de registratie ook betekenis voor de verkoper.
Na inschrijving is de koopovereenkomst in de openbare registers kenbaar.
De verkoper moet er rekening mee houden dat bepaalde latere handelingen niet aan de koper kunnen worden tegengeworpen.
De woning alsnog aan iemand anders verkopen
Wanneer de koopovereenkomst is ingeschreven, kan de verkoper niet zonder gevolgen proberen de woning aan een andere koper over te dragen.
De eerste koper geniet onder de wettelijke voorwaarden bescherming tegen bepaalde latere vervreemdingen.
Een nieuwe hypotheek vestigen
Ook het vestigen van een nieuw hypotheekrecht na de inschrijving kan de koper onder de wettelijke voorwaarden niet worden tegengeworpen.
Financiële problemen na de inschrijving
Wanneer de verkoper na de inschrijving failliet gaat of met bepaalde andere insolventieprocedures te maken krijgt, kan de koper onder de wettelijke regeling beschermd zijn.
De normale verplichtingen blijven bestaan
De inschrijving verandert niet automatisch alle afspraken uit de koopovereenkomst.
De verkoper blijft verantwoordelijk voor de verplichtingen die uit de overeenkomst voortvloeien, waaronder de afgesproken medewerking aan de levering.
De koper moet op zijn beurt voldoen aan de verplichtingen die voor hem gelden.
De registratie is dus geen vervanging van de koopovereenkomst, maar een aanvullende bescherming van de juridische positie van de koper.
08Wat kost het inschrijven van een koopovereenkomst?
Aan het inschrijven van een koopovereenkomst zijn kosten verbonden.
Deze bestaan doorgaans uit werkzaamheden van de notaris en de kosten die samenhangen met de verwerking bij het Kadaster.
De exacte kosten zijn afhankelijk van het notariskantoor, de werkzaamheden en de toepasselijke tarieven.
Welke kosten kunnen een rol spelen?
- Kosten voor het opstellen of controleren van de benodigde stukken.
- Notariële werkzaamheden en verklaring.
- Kosten voor het aanbieden en inschrijven van de stukken bij het Kadaster.
- Eventuele aanvullende werkzaamheden wanneer de situatie complexer is.
Er bestaat geen algemeen vast totaalbedrag dat voor iedere woningverkoop geldt.
Wie betaalt de kosten?
De kosten kunnen in overleg worden verdeeld of contractueel worden toegewezen.
Wanneer de koper zelf om inschrijving verzoekt, is het gebruikelijk dat de koper de daarmee samenhangende kosten betaalt.
Wanneer de verkoper om inschrijving verzoekt, kunnen partijen afspreken dat de verkoper de kosten draagt.
Controleer altijd de gemaakte afspraken en de offerte van de notaris.
09Wat is het verschil tussen inschrijving van de koopovereenkomst en de eigendomsoverdracht?
Deze twee handelingen worden regelmatig met elkaar verward, maar hebben een geheel andere juridische betekenis.
Inschrijving van de koopovereenkomst
Bij de inschrijving van de koopovereenkomst wordt de bestaande koop geregistreerd in de openbare registers.
De koper wordt hierdoor nog geen eigenaar.
De registratie biedt uitsluitend de specifieke bescherming die artikel 7:3 BW regelt.
Eigendomsoverdracht
De eigendomsoverdracht vindt plaats wanneer de notariële leveringsakte wordt ingeschreven in de openbare registers.
Vanaf dat moment wordt de koper juridisch eigenaar van de woning.
Overzicht van de verschillen
| Onderdeel | Inschrijving koopovereenkomst | Eigendomsoverdracht |
|---|---|---|
| Doel | Bescherming van de koper | Overdracht van eigendom |
| Wettelijke basis | Artikel 7:3 BW | Artikel 3:89 BW |
| Uitvoering | Via de notaris | Via de notaris |
| Eigendom koper | Nog geen eigenaar | Juridisch eigenaar na inschrijving |
| Bescherming | Specifieke wettelijke bescherming | Eigendom gaat over |
| Termijn | Maximaal zes maanden | Geen vergelijkbare termijn |
De inschrijving van de koopovereenkomst is dus een tussenstap en mag niet worden verward met de daadwerkelijke levering.
10Wat is het verschil tussen vormerkung en een hypotheek- of beslagonderzoek?
Bij een woningverkoop voert de notaris verschillende controles uit.
Een belangrijk onderdeel daarvan is het controleren van de juridische situatie van de woning.
Daarbij wordt onder andere gekeken naar de eigendomssituatie, hypotheken, beslagen en andere relevante inschrijvingen.
Vormerkung heeft een ander doel.
Hypotheek- en beslagonderzoek
Dit onderzoek brengt in kaart welke rechten en beperkingen op de woning rusten.
Het helpt de notaris om te beoordelen of de woning juridisch geleverd kan worden en welke handelingen daarvoor nodig zijn.
Vormerkung
De inschrijving van de koopovereenkomst beschermt de koper tegen bepaalde gebeurtenissen die zich na de registratie voordoen.
Het is dus geen onderzoek naar bestaande rechten, maar een aanvullende bescherming tegen specifieke latere gebeurtenissen.
Waarom zijn beide belangrijk?
Een inschrijving van de koopovereenkomst neemt bestaande hypotheken, beslagen of andere rechten niet automatisch weg.
De notaris moet daarom nog steeds onderzoeken welke rechten op de woning rusten en hoe deze bij de levering moeten worden afgewikkeld.
Een correcte juridische controle blijft noodzakelijk.
11Wat gebeurt er wanneer de koopovereenkomst wordt ontbonden?
Wanneer de koopovereenkomst rechtsgeldig wordt ontbonden, moet ook de inschrijving bij het Kadaster worden afgewikkeld.
De inschrijving heeft immers betrekking op een koopovereenkomst die niet langer tot levering leidt.
Wie regelt de doorhaling?
De notaris kan beoordelen welke documenten nodig zijn om de inschrijving te laten doorhalen of de registratie op een andere juridisch juiste manier af te wikkelen.
Het is belangrijk dat de beëindiging van de koopovereenkomst en de registratie zorgvuldig op elkaar aansluiten.
Waarom is dit belangrijk?
Wanneer een koopovereenkomst is ontbonden maar de registratie niet correct wordt afgehandeld, kan dat bij een latere verkoop of juridische controle onduidelijkheid veroorzaken.
De verkoper en koper doen er daarom verstandig aan de notaris direct te informeren wanneer de koop niet doorgaat.
12Wat als de levering wordt uitgesteld?
Een uitgestelde levering verdient bijzondere aandacht wanneer de koopovereenkomst bij het Kadaster is ingeschreven.
De bescherming geldt immers maximaal zes maanden.
Stel dat de koper en verkoper oorspronkelijk een overdracht binnen vier maanden hadden afgesproken, maar dat de levering door omstandigheden wordt uitgesteld tot na de zesmaandstermijn.
Dan kan de bescherming van de vormerkung vervallen.
Wat moet je doen bij uitstel?
Wanneer de overdracht mogelijk niet binnen zes maanden plaatsvindt, is het verstandig om tijdig contact op te nemen met de notaris.
De notaris kan beoordelen:
- Wanneer de koopovereenkomst is ingeschreven.
- Wanneer de zesmaandstermijn eindigt.
- Welke juridische gevolgen het uitstel heeft.
- Of de koper gedurende de resterende periode nog beschermd is.
- Welke aanvullende maatregelen nodig zijn.
Kan de koopovereenkomst opnieuw worden ingeschreven?
Artikel 7:3 BW bevat een beperking wanneer een eerdere inschrijving haar werking heeft verloren.
Gedurende zes maanden nadat de eerdere inschrijving haar werking heeft verloren, kan tussen dezelfde partijen met betrekking tot hetzelfde goed geen nieuwe koopovereenkomst worden ingeschreven.
Dit is een belangrijk aandachtspunt bij langdurige of uitgestelde transacties.
Laat daarom niet tot het laatste moment wachten met het bespreken van een mogelijke vertraging.
13Kan de inschrijving ook bij andere vastgoedtransacties worden gebruikt?
Artikel 7:3 BW ziet op de koop van een registergoed.
De regeling is dus niet uitsluitend beperkt tot de gebruikelijke verkoop van een bestaande woning.
Ook bij andere transacties met registergoederen kan inschrijving relevant zijn, voor zover aan de wettelijke voorwaarden wordt voldaan.
Denk bijvoorbeeld aan bepaalde transacties met:
- Appartementen.
- Bouwgrond.
- Andere registergoederen.
- Bepaalde onroerende zaken die niet voor bewoning zijn bestemd.
Bij de aankoop van een woning door een particuliere koper geldt daarnaast de bijzondere wettelijke bescherming dat niet ten nadele van die koper van het inschrijvingsrecht mag worden afgeweken.
De juridische mogelijkheden en beperkingen kunnen per transactie verschillen. Laat daarom altijd controleren of de regeling in de specifieke situatie toepasbaar is.
14Veelgemaakte fouten bij het inschrijven van een koopovereenkomst
Bij het inschrijven van een koopovereenkomst kunnen verschillende misverstanden ontstaan.
De volgende aandachtspunten zijn belangrijk.
1. Denken dat de koper door inschrijving direct eigenaar wordt
De inschrijving van de koopovereenkomst draagt de eigendom niet over. Daarvoor is de notariële leveringsakte en inschrijving daarvan nodig.
2. Aannemen dat inschrijving verplicht is
De registratie is in beginsel niet verplicht. Het is een aanvullende juridische mogelijkheid.
3. Denken dat de verkoper de inschrijving altijd kan tegenhouden
Een particuliere koper die onder de wettelijke regeling valt, heeft een beschermd recht om de koop te laten inschrijven.
4. Vergeten dat de bescherming maximaal zes maanden duurt
Wanneer de levering niet binnen zes maanden plaatsvindt, kan de bescherming met terugwerkende kracht vervallen.
5. Denken dat bestaande hypotheken en beslagen verdwijnen
De inschrijving maakt bestaande rechten niet automatisch ongedaan. De bescherming ziet op specifieke latere gebeurtenissen.
6. Veronderstellen dat een makelaar de inschrijving zelf kan regelen
De inschrijving vereist een notariële verklaring en wordt door de notaris verzorgd.
7. De bedenktijd vergeten bij de planning
Tijdens de wettelijke bedenktijd gelden bijzondere voorwaarden voor de inschrijving. De notaris moet hiermee rekening houden.
8. Geen rekening houden met uitstel van de overdracht
Wanneer de levering wordt uitgesteld, kan de zesmaandstermijn een probleem vormen.
9. Niet controleren wie de kosten betaalt
Maak duidelijke afspraken over de notariële en kadastrale kosten.
10. Vergeten de registratie af te wikkelen na ontbinding
Wanneer de koop niet doorgaat, moet ook de inschrijving juridisch correct worden afgehandeld.
15Checklist: koopovereenkomst inschrijven bij het Kadaster
Gebruik deze checklist om de inschrijving tijdens het verkoop- en aankoopproces goed te organiseren.
Voor de inschrijving
- De koopovereenkomst is door koper en verkoper ondertekend.
- De juridische toepasselijkheid van artikel 7:3 BW is beoordeeld.
- De koper of verkoper heeft de wens tot inschrijving kenbaar gemaakt.
- De notaris is geïnformeerd.
- De notaris heeft de benodigde controles uitgevoerd.
- De eventuele wettelijke bedenktijd is meegenomen.
- De kosten zijn besproken en duidelijk toegewezen.
Tijdens de inschrijving
- De notaris heeft de benodigde verklaring opgesteld.
- De juiste koopovereenkomst is aangeleverd.
- De gegevens van het registergoed zijn gecontroleerd.
- De inschrijving is bij het Kadaster verwerkt.
- De registratie is administratief vastgelegd.
Na de inschrijving
- De datum van inschrijving is bekend.
- De uiterste datum van de zesmaandstermijn is vastgelegd.
- De overdrachtsdatum valt binnen de beschermingsperiode.
- Eventuele wijzigingen in de planning zijn met de notaris besproken.
- Bij ontbinding wordt de registratie correct afgewikkeld.
- Bij levering wordt de verdere kadastrale afwikkeling verzorgd.
Conclusie: aanvullende juridische bescherming tussen koopovereenkomst en levering
Het inschrijven van een koopovereenkomst bij het Kadaster kan een belangrijke aanvullende bescherming bieden voor de koper van een woning.
Tussen het sluiten van de koopovereenkomst en de daadwerkelijke eigendomsoverdracht kan enige tijd zitten. In die periode kan de juridische situatie van de verkoper of de woning veranderen.
Door de koopovereenkomst in te schrijven, wordt de koper onder de voorwaarden van artikel 7:3 BW beschermd tegen bepaalde gebeurtenissen die zich na de registratie voordoen. Denk aan een latere verkoop, bepaalde nieuwe hypotheekrechten, beslaglegging of een faillissement van de verkoper.
De bescherming geldt maximaal zes maanden. Het is daarom belangrijk om de datum van inschrijving en de geplande overdrachtsdatum zorgvuldig te bewaken.
Voor jou als verkoper betekent de inschrijving dat de gemaakte verkoopafspraken ook in de openbare registers kenbaar worden. Je moet rekening houden met de juridische gevolgen die de registratie heeft en met de afspraken die al in de koopovereenkomst zijn vastgelegd.
De notaris speelt hierbij een centrale rol. Hij controleert de wettelijke voorwaarden, verzorgt de inschrijving en bewaakt de juridische afwikkeling richting de eigendomsoverdracht.
Veelgestelde vragen
Wat betekent een koopovereenkomst inschrijven bij het Kadaster?
Het betekent dat de koopovereenkomst wordt geregistreerd in de openbare registers. Hierdoor krijgt de koper gedurende maximaal zes maanden bepaalde wettelijke bescherming tegen specifieke gebeurtenissen die na de inschrijving plaatsvinden.
Wat is vormerkung?
Vormerkung is de gebruikelijke benaming voor het inschrijven van een koopovereenkomst op grond van artikel 7:3 BW.
Is het verplicht om een koopovereenkomst in te schrijven?
Nee. Inschrijving is in beginsel niet verplicht. Het is een aanvullende juridische mogelijkheid om de koper te beschermen.
Wie kan de koopovereenkomst laten inschrijven?
De koper of verkoper kan de notaris verzoeken om de koopovereenkomst in te schrijven. Een particuliere koper die onder artikel 7:3 BW valt, kan zijn wettelijke recht op inschrijving uitoefenen.
Kan de verkoper de inschrijving weigeren?
Wanneer het gaat om een particuliere koper die onder de wettelijke bescherming valt, kan de verkoper de inschrijving niet zonder meer tegenhouden.
Wie schrijft de koopovereenkomst in bij het Kadaster?
De notaris verzorgt de inschrijving. Hiervoor is een notariële verklaring vereist.
Hoe lang is de koper beschermd?
De bescherming geldt maximaal zes maanden vanaf de inschrijving van de koopovereenkomst.
Wat gebeurt er wanneer de woning niet binnen zes maanden wordt geleverd?
Dan verliest de inschrijving haar beschermende werking met terugwerkende kracht. De koper kan vanaf dat moment niet meer vertrouwen op de bescherming van de vormerkung.
Is de koper door inschrijving al eigenaar?
Nee. De koper wordt pas juridisch eigenaar wanneer de notariële leveringsakte is ingeschreven in de openbare registers.
Beschermt de inschrijving tegen beslaglegging?
Ja, onder de wettelijke voorwaarden wordt de koper beschermd tegen bepaalde beslagen die na de inschrijving worden ingeschreven. Bestaande beslagen vallen niet automatisch onder deze bescherming.
Beschermt de inschrijving tegen faillissement van de verkoper?
De koper wordt onder de voorwaarden van artikel 7:3 BW beschermd tegen een faillissement van de verkoper dat na de dag van inschrijving wordt uitgesproken.
Kan de verkoper de woning na inschrijving nog aan iemand anders verkopen?
Een latere verkoop kan onder de wettelijke voorwaarden niet aan de eerste koper worden tegengeworpen. De verkoper kan dus niet zonder juridische gevolgen proberen de eerder verkochte woning opnieuw over te dragen.
Wat kost het inschrijven van een koopovereenkomst?
De kosten bestaan doorgaans uit notariële werkzaamheden en kadastrale kosten. De exacte bedragen verschillen per notaris en situatie.
Kan de inschrijving tijdens de wettelijke bedenktijd plaatsvinden?
Ja, maar alleen wanneer de koopakte is opgesteld en medeondertekend door een in Nederland gevestigde notaris.
Kan de inschrijving na zes maanden worden verlengd?
De wettelijke beschermingsperiode kan niet simpelweg worden verlengd. Bij een langere periode tussen koop en levering moet de notaris beoordelen welke mogelijkheden bestaan.
Moet de inschrijving worden doorgehaald wanneer de koop niet doorgaat?
De notaris moet beoordelen hoe de registratie na ontbinding correct wordt afgehandeld. Het is belangrijk om de beëindiging van de koopovereenkomst ook administratief en kadastraal goed te verwerken.
Een zorgvuldig woningverkoopproces stopt niet bij het ondertekenen van de koopovereenkomst. Ook de periode tot aan de notariële levering vraagt om duidelijke afspraken, goede administratie en aandacht voor de juridische positie van alle betrokken partijen.
Via HoReSa.nl kunnen woningverkopers hun woning presenteren aan geïnteresseerde kopers. Met duidelijke informatie en een goed georganiseerd verkoopproces wordt de basis gelegd voor een transparante transactie, van de eerste interesse tot de uiteindelijke overdracht.
Bronnen
- Wetten.overheid.nl – Burgerlijk Wetboek Boek 7, artikel 3 (vormerkung) De wettelijke grondslag voor het inschrijven van een koopovereenkomst, de beschermde gebeurtenissen en de maximale beschermingstermijn van zes maanden.
- Kadaster – Akte inschrijven bij koop van een huis Praktische uitleg over het proces van inschrijving en de bescherming die de koper hierdoor kan krijgen.
- Kadaster – Moet u een voorlopig koopcontract inschrijven bij het Kadaster? Toelichting op het doel van de inschrijving en de rol van de notaris.
- Kadaster – Hoe kunt u zich beschermen tegen beslaglegging als u een woning koopt? Uitleg over de bescherming tegen latere beslaglegging door inschrijving van de koopovereenkomst.
- Koninklijke Notariële Beroepsorganisatie – Vormerkung Juridische toelichting voor de notariële praktijk, waaronder de voorwaarden voor inschrijving en de werking van de zesmaandstermijn.
- Vereniging Eigen Huis – Is het verstandig om de koopovereenkomst in te schrijven? Praktische informatie over de voordelen, aandachtspunten en kosten van inschrijving.
- Notaris.nl – Het koopcontract ondertekenen Uitleg over het koopcontract, de wettelijke bedenktijd, de inschrijving bij het Kadaster en de verdere afwikkeling.
Deel dit artikel
Dit artikel geeft algemene informatie en is geen persoonlijk financieel, fiscaal of juridisch advies. Regels, bedragen en voorwaarden kunnen veranderen. Laat je bij een concrete beslissing adviseren door een deskundige.




